Volgens een onderzoek door de Barna Group in Amerika zeggen twintigers massaal het christelijk geloof vaarwel. Uit verschillende onderzoeken blijkt dat tachtig procent van hen die opgegroeid zijn in de kerk, daarvan zullen losgeraakt zijn tegen de tijd dat ze 29 zijn, aldus een bericht onlangs in de krant. De redenen dat zoveel jongeren de kerk verlaten, zijn divers volgens het blad Christianity Today. De meeste Amerikaanse jongeren hangen volgens socioloog Christian Smith een soort ‘moralistisch therapeutisch deïsme’ aan: God is ver weg en zegent mensen die goed, aardig en eerlijk zijn. Dit geloof dient de aanhangers ervan vooral ‘een goed gevoel over zichzelf’ te geven, volgens Smith.

In Nederland is het, de positieve uitzonderingen daar gelaten, niet anders. Jezus is meestal wel okay, maar georganiseerde religie is over het algemeen niet relevant en jongeren verlaten de kerk. Die tachtig procent zou wel eens heel dicht bij de Nederlandse praktijk kunnen liggen. Nu zien we dat met het ineenvallen van de zuilen waaruit onze westerse maatschappijen bestonden en het toegenomen individualisme, in allerlei sectoren van de maatschappij organisaties onder druk staan door een slinkend aantal leden en dus ook vrijwilligers.

Maar met de kerk is meer aan de hand, want wat we zien is dat de post moderne jongere nog wel in (een) God wil geloven, maar dat die niet relevant is voor de indeling van je sociale leven. Hij is ver weg, bemoeit zich niet met de wereld, denkt de jonge deïst. Dus is je toewijding aan een kerkelijke gemeente en de structuur van je agenda in relatie tot God, niet relevant. Als ik voel dat ik geen zin heb om naar de kerk te gaan ga ik niet, is de gedachte en als ik maar goed, aardig en eerlijk ben kom ik wel in de hemel. En natuurlijk vind de zelfbewuste post moderne mens doorgaans dat hij of zij het aardig doet. Het kan ten slotte altijd slechter, is het niet? Het goede gevoel staat voorop! Dat dat gevoel misleidend kan zijn wil men nog wel erkennen, maar bij henzelf is dat natuurlijk niet zo. Op basis van wat zou je overigens anders je keuzes moeten maken?

Zou het zo kunnen zijn dat de huidige generatie leiders in de kerk haar jeugd dit leert? Voorgangers prediken meestal wel Christus en van die groep predikers zelfs een aantal dat Hij voor ons gestorven is. We moeten ons bekeren zeggen de evangelischen. Tegelijk gebeurt het ene schandaal na het andere. Seks, geld en macht zijn de zaken waarin men ontspoord en de twintigers zien het. Wat zullen ze denken? Predikanten die hen gehuwd hebben, verlaten zelf hun vrouw en kinderen voor een andere vrouw, of man. Een ander voorbeeld is de Crystal Cathedral, bekend van tv. Men predikt vooral het goede gevoel. ‘Ik hou van je en God houd van je’, is een bekende uitspraak van hoofdpredikant Robert Schuller. Wereldwijd zien jongeren het, maar ze zien ook dat die kerk nu (volgens dagblad Trouw) 30 tot 60 miljoen schuld heeft. Kerst werd gevierd en er werd flink uitgepakt, maar de Californische Kristina Oliver die haar paarden, kamelen en schapen aan de Cathedral verhuurde heeft nog geen cent ontvangen en zo zijn er velen. Maar de show must go on. Jan van de Bosch blijft reizen er naartoe organiseren, goede business joh.

Schuller heeft gezegd dat de grootste zonde een negatief zelfbeeld is. Dat durf ik te betwijfelen want het staat nergens in de bijbel. Wat bijvoorbeeld wel in de bijbel staat, in Maleachi 3:5, is: ‘Ik zal naar jullie toe komen om recht te spreken, en ik zal niet aarzelen te getuigen tegen tovenaars en echtbrekers, tegen mensen die meineed plegen en mensen die hun dagloners uitbuiten, en tegen allen die weduwen en wezen onderdrukken en vreemdelingen geen plaats gunnen, want geen van allen hebben zij ontzag voor mij - zegt de HEER van de hemelse machten.’ Geen wonder dat Bill Hybels, die goed contacten heeft met Schuller en hem als een mentor ziet, een aantal jaren geleden in een grote evangelische kerk in Lelystad uitriep, ‘wie preekt er nu uit de kleine profeten, dat doe je toch niet.’ Er wordt een oordeel geveld over wanbetalers en het wordt op een lijn gesteld met andere zonden, dat is pijnlijk en confronterend. Het commentaar van de leiding van Christal Cathedral via Sheila Shuller is dat, ‘de uitstel van betaling gewoon een volgend hoofdstuk in het boek dat God schrijft.’ Zo lus ik er nog wel een paar, je zou maar op je centen zitten te wachten. In dit geval is dat dan Gods wil, toch?

Een ander voorbeeld wat op dit moment speelt is er een van oplichting. In de charismatische wereld in Nederland is Rob Allart een bekend voorganger. Met zijn zoon heeft hij een soort piramide spel opgezet. Zijn zoon heeft er een nieuw huis van gekocht en de leden van zijn gemeente zijn voor miljoenen getild. Hun was een rendement van 24 procent op hun investeringen beloofd, ongelooflijk hoog. Maar ze geloofden de charismatische leider. Ze hielpen arme Afrikanen en werden zelf er lekker rijk van. Stom! Rob en zoon Robert-Jan zijn inmiddels veroordeeld tot zes maanden voorwaardelijke celstraf en een werkstraf van respectievelijk 192 en 156 uur.

Wil je nog een voorbeeld van het functioneren van het georganiseerde christendom? Er is op het moment een rechtszaak tussen een voorganger van de Nederlands Gereformeerde kerk en zijn kerkenraad. Voor het oog van de wereld wordt een ruzie uitgevochten, waar het schijnbaar ontbreekt aan wijze mannen in de gemeente van Jezus Christus. En dan heb je nog ds. Hendrikse die zegt dat hij atheïst is en predikante Fennie Kruize die de esoterie aanhangt in plaats van Jezus (die mag er overigens wel bij) en beiden zijn actief binnen de Protestantse Kerk in Nederland. Dan heb je nog een bekende evangelische predikant die, als een Jehova getuige, beweert dat Jezus over 25 jaar terugkomt en daarmee meer dan Jezus Christus zelf weet, want die zegt in het evangelie dat alleen God de Vader het weet. Het vervelende is dat je er eigenlijk niets van al die dingen zeggen mag, want het is toch broeder zus of zo.

Is het niet logisch dat de twintigers denken dat God alles op een afstandje beziet en er niet veel aan doet, want onze grote christelijke leiders gaan gewoon door waar ze mee bezig zijn. Het is een, de goeden wederom daar gelaten, bedroevend zielige vertoning. Ik vind het geen wonder dat de kerk van Jezus Christus in ons land krimpt, want het lijkt wel of de meesten van alles en nog wat doen, behalve Gods wil. Wat ik de twintigers echter wil vragen is allereerst op Jezus te zien en te zien op de positieve uitzonderingen die wel, met alle hobbels en butsen van het leven, naar Gods wil willen leven. Ik wil erop wijzen dat Jezus zelf over de gemeente als een groep mensen spreekt die samenkomt. Tegelijk begrijp ik het als ze deïst willen zijn en alleen maar en beetje goed willen leven en een lekker gevoel willen hebben. Toch is dat ook niet de oplossing.